Sen pracowników to sprawa firmy. Jak HR może wspierać zdrowy sen w zespole

W skrócie

• Dorosły człowiek potrzebuje zwykle co najmniej 7 godzin snu. Przewlekły niedobór odbija się na pracy szybciej, niż widzi to sam pracownik.
• Firma nie odpowiada za to, jak ludzie śpią, ale ma wpływ na warunki, które sen utrudniają: godziny komunikacji, grafiki, presję dostępności.
• Najwięcej mogą zmienić zasady komunikacji po godzinach, rozsądne planowanie zmian i przykład liderów.

Jak brak snu widać w pracy?

Niewyspanie rzadko wygląda dramatycznie. Widać je raczej w drobnych sygnałach, które z czasem się sumują:

• trudności z koncentracją i więcej pomyłek przy rutynowych zadaniach,
• drażliwość i krótszy lont w kontaktach z zespołem,
• spadek kreatywności i wolniejsze podejmowanie decyzji,
• częstsze infekcje i krótkie zwolnienia lekarskie,
• przy pracy fizycznej i za kierownicą – większe ryzyko wypadków.

To ważne, bo pracownik zwykle przyzwyczaja się do zmęczenia i przestaje je zauważać. Łatwiej dostrzec skutki niż przyczynę.

Dlaczego sen to temat dla HR?

Na sen wpływa wiele rzeczy, na które firma nie ma wpływu, np. małe dzieci w domu albo zdrowie. Ale część przyczyn leży po stronie organizacji pracy. Wiadomości wysyłane późnym wieczorem, spotkania z zespołami w innych strefach czasowych, nieregularne grafiki zmianowe czy niepisane oczekiwanie, że trzeba być „online”, to rzeczy, które HR może realnie zmienić.

Sen łączy się też z innymi tematami, którymi HR zajmuje się na co dzień. Przewlekły stres utrudnia zasypianie, a niewyspanie zwiększa podatność na stres. Więcej o tym, jak reagować na stres w zespole, przeczytasz w artykule Stres w pracy u pracownika – jak reagować?

Co może zrobić firma?

1. Ustal zasady komunikacji po godzinach. Na przykład: wiadomości wysyłane wieczorem nie wymagają odpowiedzi do rana, a pilne sprawy mają osobny kanał. Opcja planowania wysyłki w poczcie i komunikatorach bardzo w tym pomaga.
2. Planuj spotkania z głową. Unikaj stałych spotkań bardzo wcześnie rano i późno wieczorem, zwłaszcza w zespołach międzynarodowych. Rotuj niewygodne godziny, żeby nie spadały zawsze na te same osoby.
3. Zadbaj o grafik przy pracy zmianowej. Zmiany rotujące „do przodu” (rano, popołudnie, noc) i odpowiednio długie przerwy między nimi ułatwiają organizmowi adaptację. Warto omówić to z osobami, które układają grafiki.
4. Pokazuj przykład z poziomu liderów. Jeśli menedżer wysyła maile o północy, zespół odczytuje to jako oczekiwanie, nawet jeśli nikt tego nie mówi wprost.
5. Mów o śnie bez moralizowania. Krótki webinar albo seria porad w intranecie działa lepiej niż pouczanie. Ważne, by przekaz brzmiał „dbamy o warunki”, a nie „śpicie za mało”.
6. Zapewnij dostęp do wsparcia. Bezsenność bywa objawem stresu, lęku albo depresji. Pracownik powinien wiedzieć, gdzie może porozmawiać ze specjalistą.

Proste ćwiczenie dla zespołu

Zaproponuj zespołowi tygodniowy eksperyment: przez pięć dni roboczych każdy kończy pracę krótkim „zamknięciem dnia”. To 5 minut na zapisanie, co zostało zrobione i od czego zacznie się jutro. Zapisanie spraw na kartce pomaga przestać o nich myśleć wieczorem. Po tygodniu warto zapytać zespół, co się zmieniło.

Na platformie Hedepy+ Pracownicy firm korzystających z Hedepy mają dostęp do webinarów o śnie i regeneracji (np. „Porcelanowy sen: jak dzięki nawykom zacząć wypoczywać?”), technik medytacyjnych i ćwiczeń oddechowych, a w zależności od umowy także do sesji 1:1 ze specjalistami.

Źródła

• RAND Europe, „Why sleep matters – the economic costs of insufficient sleep”, 2016
• American Academy of Sleep Medicine i Sleep Research Society, zalecenia dotyczące długości snu dorosłych, 2015